Месяц: Сентябрь 2023

One of my first important responsibilities is preparing lessons, doing homework, going to football, helping my parents.

Перифра́з, также перифра́за (от др.-греч. περίφρασις «описательное выражение; иносказание»: περί «вокруг, около» + φράσις «высказывание») — непрямое, описательное обозначение объекта на основе выделения какого-либо его качества, признака, особенностей, например, «голубая планета» вместо «Земля», «однорукий бандит» вместо «игральный автомат» и т. п.

Многие страны мира,  помимо своего официального географического названия , имеют еще и  поэтическое, выраженное образным описательным оборотом (перифразой) название.  Этот приём позволяет избежать неоправданных повторов в речи, делает её более яркой и выразительной.  

  Так , например, не найдется человека, который бы не знал, что  «Туманный Альбион» поэтичное словосочетание, являющееся вторым названием Англии. Климат в Великобритании влажный и сырой, страна известна своими туманами в силу географического положения. Существует несколько версий происхождения этого названия, а некоторые британские ученые даже утверждают, что это словосочетание никак не связано с густыми английскими туманами.

 Версия первая. Лондонский смог

Некоторые исследователи полагают, что в этом названии подразумевается не густой природный туман, а лондонский смог. Вследствие бурного расцвета британской промышленности, Лондон и другие крупные промышленные города Великобритании были окутаны плотной завесой смога. Англичане называли его «гороховым супом». Дело в том, что промышленные предприятия в те времена работали на угле, и из заводских труб вырывался темный, едкий дым.

К середине ХХ века воздух в крупных промышленных центрах стал совсем загрязнен – к дыму из печных труб прибавились автомобильные выхлопы. В конце концов, англичане не выдержали, и в 1956 году парламент принял закон, который запрещал жечь уголь на предприятиях крупных городов. Только после этого Лондон и другие города Великобритании смогли распрощаться с густым промышленным смогом. Воздух в них стал чище.

  Версия вторая. Дуврские скалы

Древние римляне, подплывая к Англии, прежде всего видели огромные белые скалы Дувра. Отсюда появилось название Англии – Albus, что в переводе с латыни означает «белый». Эти скалы похожи на огромные айсберги, их можно заметить с самого дальнего расстояния.

Замок Дувр, который был построен 2000 лет назад, расположен на вершине одной из таких белоснежных скал. Его тоже видят моряки, подплывающие к Англии. Замок построили, как оборонительное сооружение, ведь англичанам приходилось отстаивать свою независимость с оружием в руках, отражая постоянные нашествия с европейского континента. Поэтому замок Дувр, который находится на берегу пролива между Францией и Великобританией, называют еще «ключом к Англии».

Версия третья. Английские туманы

«Альбион» — слово кельтского происхождения. Это название Англии было известно еще древним грекам. Так называет эту страну древнегреческий ученый Птолемей в своих трудах. Ну а прилагательное «туманный» связано с густым морским туманом, который часто окутывает низменности острова Британия и города Англии.

Печально известен туман, который спустился на Лондон с 3 по 7 декабря 1962 года. В те дни 137 человек погибли и больше 1000 попали в больницу. В Лондоне не ходили 5 000 двухэтажных красных автобусов — их сняли с маршрутов после того, как два автобуса столкнулись и 13 человек пострадали. Автомобили двигались в тумане вслепую и несколько десятков человек попали под колеса. Когда туман рассеялся, лондонцы испытали огромное облегчение. 

Задание 1

Назовите официальные названия перефразированных высказываний (названий государств или городов) и объясните данные значения։ 

1. Земля Обетованная — Израиль. Это название используется в религиозном контексте, так как Израиль играет важную роль в иудаизме, христианстве и исламе, и считается священным для многих людей.
2. Страна восходящего солнца — Япония. Это название отражает географическое положение Японии на востоке, где солнце восходит.
3. Поднебесная — Китай. Этот термин используется для обозначения Китая из-за его большой территории и культурной значимости.
4. Страна утренней свежести — Корея. Это название используется для обозначения Южной и Северной Кореи, так как их название «Корея» происходит от корейского слова, которое можно перевести как «утренняя свежесть».
5. Эллада — Греция. Это древнее название Греции, используемое в литературе и поэзии.
6. Страна правды — Армения. Это название связано с армянской культурой и традицией уважения к истине и правде.
7. Страна березового ситца — Белоруссия. Этот термин используется для описания белорусской национальной ткани, которая часто делается из березовых волокон.

Задание 2

Перифраза называет понятие или явление другими словами, сохраняя при этом его смысл․ Объясните данные высказывания своими словами:

1. Чёрное золото — нефть. Этот термин отражает важность и ценность нефти как ресурса, а также её темную цветовую характеристику.
2. Второй хлеб — картофель. Это выражение означает, что картофель имеет такое же важное значение в питании, как и хлеб, и является одним из основных продуктов питания.
3. Король грибов — белый гриб. Это название свидетельствует о высокой ценности и вкусе белых грибов в грибной культуре.
4. Корабль пустыни — верблюд. Верблюды считаются «кораблями» пустынь, так как они способны переносить грузы и людей в условиях сухой и песчаной местности.
5. Стальное полотно — танк. Этот термин отражает мощь и прочность танков, которые часто обладают броней из стали.
6. Канцелярская крыса — работник офиса, который проводит много времени на работе. Это выражение обычно используется в шутливой форме.
7. Вечный город — Рим. Рим иногда называют «вечным городом» из-за его богатой истории и культурного наследия.
8. Вечер жизни — пожилой возраст. Это время, когда люди находятся в более позднем этапе своей жизни.
9. Хозяин тайги — тигр. Тигры считаются вершителями пищевой цепи в тайге и символами силы и власти в этой среде.
10. Наши младшие братья — животные. Это выражение подчеркивает общую природу и сходство между людьми и животными.
11. Царь зверей — лев. Львы считаются «царями» животного мира из-за их мощи и величественной внешности.
12. Белое золото — хлопок. Это название отражает важность хлопка как ценного ресурса для текстильной промышленности.
13. Железная леди — прозвище Маргарет Тэтчер, бывшей премьер-министр Великобритании, из-за её сильного и решительного характера.
14. Голубая планета — Земля. Это название связано с видимостью Земли с космоса, где она выглядит голубой из-за океанов и атмосферы.

Задание 3

Перифразируйте данные профессии։

1. Люди в белых халатах — Медицинские работники. Это те, кто заботится о здоровье пациентов, нося при этом белые медицинские халаты.
2. Добытчики черного золота — Работники нефтяной промышленности. Это специалисты, которые добывают нефть, которую иногда называют «черным золотом».
3. Покорители горных вершин — Альпинисты. Это люди, которые занимаются восхождением на горные вершины и покорением высоких гор.

Задание 4

Образные перифразы выполняют в речи эстетическую функцию, их отличает яркая эмоционально-экспрессивная окраска. О каком времени года говорится в данном стихотворении А С Пушкина?

Унылая пора! Очей очарованье!
Приятна мне твоя прощальная краса —
Люблю я пышное природы увяданье,
В багрец и в золото одетые леса,
В их сенях ветра шум и свежее дыханье,
И мглой волнистою покрыты небеса,
И редкий солнца луч, и первые морозы,
И отдаленные седой зимы угрозы.

1, ա․

բ․

2․ Քանոն

3․

4. Բազմաթիվ

5․ 1 ուղիղ

6․

7.

8.

9.

10.

Թեմա՝

ԿԻՆԵՄԱՏԻԿԱ

Ներածություն: 

§ 1. Անհավասարաչափ շարժում: Միջին արագություն։

Պատասխանել հետևյալ հարցերին՝

1. Շարժում: Ի՞նչ է մեխանիկական շարժումը: (Անցյալ տարվա դասընթացի կրկնություն):

Շարժում: Մեխանիկական շարժումը մարմնի դիրքի ժամանակակից փոփոխությունն է տեղաշարժի նկատմամբ։

2.Ինչ է ուսումնասիրում կինեմատիկան:

Կինեմատիկա: Կինեմատիկան պատկերում է շարժման գիտությունը, որը առանց շարժումը պատճառող ուժերի հաշվարկների։

3. Շարժման հարաբերականությունը: 

Շարժման հարաբերականությունը: Այս տերմինը բնորոշ է Ֆիզիկայի մեջ՝ նշանակելով, որ մարմնի շարժման վիճակը (արագությունը և ուղղությունը) կարող է տարբերվել կախված դիտորդի ընտրած հաշվարկման համակարգից։

4.Ի՞նչ է իրենից ներկայացնում հաշվարկման համակարգը: Հաշվարկման մարմին:

Հաշվարկման համակարգը և հաշվարկման մարմին: Հաշվարկման համակարգը դա այն կետը կամ մարմինը, որի հանդեպ հաշվարկվում է ուրիշ մարմնի շարժումը: Հաշվարկման մարմինը դա այն մարմինն է, որի վրա առնչվում է շարժումը, օրինակ՝ հանգիստ կամ շարժվող կետը:

5.Ի՞նչն են անվանում շարժման հետագիծ (թվարկել տեսակները ):

Շարժման հետագիծ: Շարժման հետագծերի տեսակները են՝ ուղիղ, կողմնակից և կլոր։

6.Ի՞նչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ: Ճանապարհի միավորը:

Մարմնի անցած ճանապարհը և ճանապարհի միավորը: Մարմնի անցած ճանապարհը այն հետագիծն է, որը մարմինը սկսելով որևէ պահից, վերջապես հասնում է որևէ այլ կետի։ Ճանապարհի միավորը մետրն է:

7.Ինչո՞վ է տարբերվում հետագիծը մարմնի անցած ճանապարհից:

Մարմնի հետագիծը այն գիծն է, որով շարժվում է մարմինը, ճանապարհը ինչ-որ ժամանակում անցած հետագծի երկարությունն է:

8.Ո՞ր շարժումն են անվանում հավասարաչափ և որը՝ անհավասարաչափ: (Բերել ձեր շուրջը առօրյայում, կենցաղում հավասարաչափ և անհավասարաչափ շարժման օրինակներ):

Հավասար ժամանակում անցնել հավասար ճանապարհ։

9.Ո՞ր մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին:

Այն մարմինը, որի նկատմամբ դիտարկում են այլ մարմինների դիրքերը — կոչվում է հաշվարկման մարմին։

10. Արագություն, արագության միավորը: Բացի թվային արժեքից էլ ինչով է բնութագրվում մարմնի արագությունը: Վեկտորական և սկալյար մեծություններ;

Արագություն — V
Արագության միավորը — կմ/ժ, մ/վ։

11.Ո՞ր շարժումն է կոչվում անհավասարաչափ: Բերել օրինակներ:

Անհասարաչափ շարժում — կոպեկի գլորվելը, գնացքը կայարանին մոտենալիս։

12.Սահմանել անհավասարաչափ շարժման միջին արագություն:

Միջին արագությունը կոչվում է այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մարմնի հետագծի երկարության և անցնելու ժամանաիկը հարաբերությանը։

13.Գրել միջին արագության բանաձևը:

Vմիջ = St:

14.Ի՞նչ ֆիզիկական իմաստ ունի անհավասարաչափ շարժման միջին արագությունը:

15.Ի՞նչ է ակնթարթային արագությունը:

One of my favorite hobbies is collect a small cars made of metal, my other hobbies are playing football, riding a bike and playing computer games, I really like listening a songs and singing them.

Դասարանական աշխատանք

Պատրաստվում ենք քննարկման

Բաժանվում ենք երկու խմբի, յուրաքանչյուր խումբ հիմնավորում է իր պատասխանը:

Ձեր կարծիքով՝ հայ գործիչները Հայաստանի ազատագրության հարցը պետք է կապեին Եվրոպայի՞, թե՞ Ռուսաստանի հետ:

Իմ կարծիքով Ռուսսաստանի հետ։

1. Բացե՛ք փակագծերը և բերե՛ք կատարյալ տեսքի.
ա) x(2x − 1)=2x² — x
բ) 2x(3x + 1)=6x² + 2x
գ) 7(2x + 1)=14x + 7

2. Բացե՛ք փակագծերը.
ա) 2x ⋅ (3x^2 + 1)=6x³+2x
բ) 5x ⋅ (6x³+ 2x y²)=30x⁴+10x²y²

3. Բազմանդամը բերե՛ք կատարյալ տեսքի.
ա) 1 − ( x² − x + 1)=1 − x² + x — 1=-x²+x

բ) 2x − (3xy + y + 3x)=2x − 3xy — y — 3x=-3xy-y-x
գ) 4x + 2x(x − 1)=4x+2x²-2x=2x+2x²

4. Բացե՛ք փակագծերն ու բերե՛ք կատարյալ տեսքի.
ա) (x + 3)(x + 6)=x²+6x+3x+18=x²+9x+18
բ) (3a + 4)(2a − 7)=6a²-21a+8a-28=6a²-13a-28
գ) (9x² − 4x)(9x + 4)=81x³+36x²-36x²-16x=81x³-16x
5. Աստղանիշի փոխարեն գրե՛ք b միանդամ, որպեսզի ստացվի նույնություն.
ա) b⁴ ⋅ b^3 = b^7 ,
բ) b^8 ⋅ b¹¹ = b^19,
գ) b⁴⋅ b = b^5

6. Ձևափոխե՛ք կատարյալ տեսքով բազմանդամի
ա) (b − a )^2=b²-2ba+a² ,
բ) (z + 2t)^2=z²+4zt+4t² ,
գ) (3x − 7y )^2=3x²-42xy+49y ,
դ) (m + 4)^2=m²+8m²+16,
ե) (2b − 5а^2)^2=4b²-20bа²+25а⁴,

7. Արտահայտությունը բերե՛ք բազմանդամի կատարյալ տեսքի.
ա) (x − y)(x + y)=x*x+x*y-y*x-y*y=x²-y²
բ) (2a + b)(2a − b)=4a²-b²
գ) (bc+1)(bc − 1)=b²c²-1,
դ) ( x^2 + 2)( x^2 — 2 )=x⁴-4,

Пять интересных фактов о Иране

1. Иран — одна из старейших цивилизаций в мире: Иранская культура имеет древние корни, и многие археологические находки указывают на то, что регион Ирана был населен уже более 10 000 лет назад.
2. Персидский язык: Официальным языком Ирана является персидский (фарси), который также является одним из самых старых языков мира и имеет богатую литературную традицию.
3. Иран — страна с богатой историей: В Иране находятся многочисленные исторические памятники и архитектурные шедевры, включая Персеполис, который был древней столицей персидской империи.
4. Богатства природы: Иран предлагает разнообразные ландшафты, включая высокие горы, пустыни и побережья Каспийского и Персидского заливов. Также в стране много национальных парков и заповедников.
5. Культурное наследие: Иран славится своей культурой, включая традиционную музыку, танцы, кухню и искусство. Иран также известен своими коврами и миниатюрами, которые признаны частью всемирного наследия ЮНЕСКО.

Пять интересных фактов о Грузии

1. Древняя история: Грузия, также известная как Сакартвело, имеет богатую историю, насчитывающую более 3 000 лет. Она считается одной из древнейших наций в мире.
2. Родина вина: Грузия считается одним из мест рождения вина. Традиция производства вина в Грузии берет начало еще в древности, и грузинское вино до сих пор славится своим разнообразием и качеством.
3. Уникальное письмо: Грузия имеет собственный уникальный алфавит, называемый грузинским. Он имеет 33 буквы и считается одним из самых старых алфавитов в мире.
4. Кавказские горы: Грузия расположена на юге Кавказских гор, что делает ее одной из самых гористых стран в Европе. Эти горы предоставляют уникальные возможности для туризма и активного отдыха.
5. Грузская гостеприимность: Грузинская культура славится своей гостеприимностью и традицией грузинской тамады (вельможи-постановщика тостов). Гости Грузии часто приглашаются на традиционные грузинские застолья, где можно насладиться вкусной кухней и вином.

Пять интересных фактов о Азербайджане

1. Расположение на стыке миров: Азербайджан — страна, расположенная в Закавказье, на стыке Европы и Азии. Этот географический положение делает его культурно и геополитически разнообразным.
2. Богатства нефти и газа: Азербайджан известен своими богатствами в области нефти и природного газа. Баку, столица Азербайджана, является одним из исторических нефтяных центров мира, и страна продолжает развивать свою нефтяную и газовую промышленность.
3. Горы и природные красоты: Азербайджан предлагает разнообразные ландшафты, включая Кавказские горы, которые простираются по северу страны, а также красивые озера и природные парки.
4. Богатая культурная история: Азербайджан имеет богатое культурное наследие, включая архитектурные памятники, такие как Девичья башня и Гянджинский мост, а также богатую музыкальную традицию, включая мугам, который признан Всемирным нематериальным наследием ЮНЕСКО.
5. Города и культурные центры: В Азербайджане есть не только столица Баку, но и другие интересные города, такие как Гянджа, Шеки и Ленкоран, каждый из которых имеет свою уникальную историю и культурные богатства.

Пять интересных фактов о Турции

1. Географическое положение: Турция расположена на пересечении Европы и Азии, что делает ее единственной страной в мире, часть которой лежит на двух континентах. Это уникальное географическое положение делает Турцию стратегически важной.
2. Историческое наследие: Турция имеет богатое историческое наследие, включая множество античных и средневековых памятников, таких как Гора Арарат, где, по легенде, приземлился ковчег Ноя, и города Эфес и Троя.
3. Кухня: Турецкая кухня славится своим разнообразием и вкусом. Она включает такие известные блюда, как долма, баклава, кебабы и многое другое. Турция также известна своими чаями и кофе.
4. Природное богатство: Турция предлагает разнообразные ландшафты, от побережий Средиземного моря до горных вершин. Здесь находятся такие природные чудеса, как каньон Гореме в Каппадокии и пещеры Деринкую в Трое.
5. Турецкая баня (хамам): Турция славится своими традиционными турецкими банями, которые являются частью культурного наследия страны. Хамамы предлагают релаксацию и омолаживающие процедуры.

Եթե ծերուկ Փոլարդը դեռեւս ողջ է, հուսով եմ, որ կկարդա սա, քանի որ կուզենայի, որ իմանա, որ ես գող չեմ եւ երբեք չեմ եղել: Փոխանակ որեւէ սուտ մոգոնելու (ինչը որ կարող էի անել), ճշմարտությունն ասացի ու մտրակվեցի: Ձաղկվելը հոգ չէ, քանի որ նախակրթարանում հաճախ էի մտրակահարվում: Սա դաստիարակությանս մասն էր կազմում: Երբեմն արժանի էի, երբեմն`ոչ: Պարոն Փոլարդի մտրակահարմանն արժանի չէի եւ հուսով եմ, որ նա կկարդա սա, եւ իրեն պիտի ասեմ, թե ինչու: Այդ օրն ի վիճակի չէի իրեն ասելու, քանզի չգիտեի, թե իմացածս ինչպես բացատրեի, ուրախ եմ, որ չեմ մոռացել, որովհետեւ հույժ կարեւոր է:

Գարնանային տանձերի մասին էր:

Ցցավոր ցանկապատով պատված այգում ծառեր էին աճում, սակայն ճյուղերից ոմանք ցանկապատից դուրս էին անցնում: Վեց տարեկան էի, բայց տրամաբանող: Ցանկապատը, տրամաբանեցի, կարող է պատսպարել միայն իր մեջ ամփոփվածը:

Ուստիեւ, ասացի, որ ցանկապատից այս կողմ աճող տանձերն իմն են, եթե, իհարկե, կարողանամ նրանց հասնել:

Չկարողացա: Սակայն սերն առ տանձերը խանդավառեց ինձ: Տանձերն ունակ էի տեսնել եւ գիտեի, որ ուզում եմ: Միայն ուտելու համար չէ, որ ուզում էի, դա բարբարոսություն պիտի լիներ: Դրանք ուզում էի, մանավանդ ուզելու համար: Տանձ էի ուզում, եւ այդ պահին սրանք էին ամենամերձավորներն ու փափագելիները: Ավելին, ուզում էի ուզել եւ ունենալ եւ ձեւը գտա:

Դպրոցի ճանապարհին պատահեց այդ, եւ ծառերը դպրոցից ընդամենը երկու շենք էին հեռու: Ծարավի էի աճող պտուղների անուշահամ հեղուկներին, ու նվազ շոշափելի բաների: Սա գողություն չի, ասացի:

Արկածախնդրություն էր սա: Նաեւ`արվեստ, նաեւ`կրոն, այս կարգի գողությունը պաշտամունքի ձեւ էր առնում: Սա գողություն չի, ասացի:

Եբրայեցի մի տղայի` Այզեքսին ասացի, որ ծառերի մոտ եմ գնում, ու նա ասաց, որ դա գողություն է: Դա ոչինչ չէր նշանակում, կամ էլ նշանակում էր, որ վախենում էր ինձ հետ գալ: Այդ պահին փույթ չէր, թե ինչ էր նշանակում, ու վազելով փողոցն ի վար, հեռացա դպրոցի բակից: Չգիտեի, որ դադարը մի քանի րոպե կտեւեր, բայց գիտեի, որ երբեք երկար չէր տեւի: Անշուշտ, ոչ շատ երկար: Իմ կարծիքով, այն պիտի տեւեր առհավետ:

Վեց տարեկան հասակում դեպի տանձեր վազելը բազում դասական գեղեցիկ բաներ էր պարունակում` երաժշտություն, բանաստեղծություն ու, թերեւս` պատերազմ: Ծառերին հասա շնչասպառ, բայց կայտառ ու ժպտուն: Տանձերը թխլիկ էին եւ ուտելու եւ ճյուղերից պոկվելու պատրաստ: Արեւը ջերմ էր ու բազում պայծառ բաների պահն էր` օդի, մարմնի ու մտքի:

Տերեւների արանքում տեսա տանձերը, թխլիկ ու ալ, կենաց ավիշը` արեւից, եւ ուզում էի: Սա մի բան էր, որի մասին չէի կարող խոսել երկրորդ դասարանում, քանի որ դեռ բառեր չէի գտել դրա համար: Խոսում էին միայն հեշտ բաների մասին, իսկ տանձերը հիմնական էին, եւ դյուրին չէր դրանց մասին խոսելը, եթե տանձերից տարբեր բան կարծեիր դրանք: Եթե պատահում էր, որ խոսում էին տանձերի մասին, սոսկ իբրեւ ապրանք էին նկատում, տասներկու հատը՝ այսքան, եւ ոչ թե հրաշափառորեն ապրող նյութի ձեւեր, տարօրինակ, հուզիչ եւ հիանալի: Տանձերի մասին մտածում էին ծառերից անջատ, եւ երկրից ու արեւից անջատ, ինչը որ տխմարություն էր:

Նրանք իմն էին, եթե կարողանայի հասնել: Նրանց տեսնելն իսկ բավականաչափ լավ էր, սակայն շաբաթներ շարունակ նայում էի նրանց: Ծառերը տեսել էի տերեւաթափից հետո: Տեսել էի տերեւների հայտնվելը, բողբոջների ծնունդը: Տեսել էի բողբոջների անհետելը` խակ ու պինդ ու կանաչ տանձերի երեւման ճնշման տակ:

Հիմա տանձերը հասուն էին ու պատրաստ, ու ես էլ էի պատրաստ: Եվ տանձերն ինձ Աստված էր պարգեւել:

Սակայն ուտելու համար չէի ուզում, այլ շոշափելու, զգալու եւ ճանաչելու համար: Համագրավ կյանքը, որ կարող էր քայքայվել, ճանաչելու եւ անմահացնելու համար:

Գողը կարող է լիապես արվեստագետ եւ փիլիսոփա լինել եւ, թերեւս, պետք է, որ երկուսն էլ լինի: Չգիտեմ, փիլիսոփայությունը հնարեցի գողությունն արդարացնելու համա՞ր, թե՞ գողությունն ուրացա, որ փիլիսոփայություն մոգոնեմ: Գիտեմ, որ անկեղծ էի տանձերն ուտելու հարցում, եւ գիտեի, որ որոշել էի դրանք ձեռք բերել ու մնալ անմեղ:

Հետագայում, երբ ինձ գող հորջորջեցին, տկարացա ու գրեթե հավատացի, թե գող էի, բայց դա ճիշտ չէր:

Եվ խնդուն էի ես տանձի ճյուղերի ներքո, սակայն ավերող ու վատնող մեկի ծիծաղը չէր իմը: Արվեստագետը մեկն է, որ նայում ու տեսնում է, եւ տեսողություն ունեցող ցանկացած անձ` կույր չէ:

Ես տեսնում էի տանձերը: Նախ նրանց տեսա աչքերով եւ հետզհետե նրանց տեսա մարմնիս բոլոր հյուլեներով, եւ ողջ սրտով: Հետեւաբար, նրանք իմն էին:

Նաեւ այն բանի համար, որ գտնվում էին ցանկապատից այս կողմ անցնող ճյուղերի վրա:

Վաղ հասակի դժբախտությունն այն է, որ չի կարողանում խոսել, երբ ամենից շատ ասելիքն ունի, եւ հասուն տարիքի տրտմությունն էլ այն է, որ շատախոս է, երբ մոռացել է որտեղից սկսել եւ ինչ լեզու գործածել: Օհ, այո, սխալ ենք դաստիարակված, ճիշտ որ, գոնե գիտենք, որ մոռացել ենք:

Չէի կարող հասնել նրանց, եւ ուրեմն փորձեցի ցատկել, ինչը որ հիասքանչ էր: Նախ ցատկեցի ճյուղ բռնելու եւ ինձ մոտեցնելու մտքով, բայց երկու կամ երեք անգամ ցատկելուց հետո շարունակեցի ցատկել, քանի որ ցատկելը հիասքանչ էր:

Տանձերը տանձերից առավել բան կարծելու պես էր: Երկրից փոքր-ինչ պոկվել դեպի վեր, ներքուստ եւ արտաքուստ, ու հետո հանկարծ ձայնելով դառնալ դեպ նա, լինել միս եւ մսից առավել մի բան եւ լի նրանով: Եվ ցատկեցի բյուր անգամներ:

Ցատկում էի, երբ լսեցի դպրոցի զանգի ձայնը, եւ հիշեցի, որ դա ամենից առաջ տխրեցրեց ինձ, քանի որ գիտեի, որ ուշացել եմ: Սակայն մի ակնթարթ անց այլեւս չմտահոգվեցի ուշանալուս համար, որպես արդարացում ունենալով թե՛ հասուն տանձերը, եւ թե՛ ցատկելու հայտնագործությունը:

Սակայն խոսքով միանգամայն անբացատրելի: Չէի դադարում մտածելուց, որ ինձ պիտի հարցաքննեին, եւ ես բացատրելու բառեր պիտի չգտնեի: Միայն գիտեի, որ գիտեի:

Չորացած մի ճյուղով հինգ տանձ իջեցրի, անշուշտ բազում այլք եւս կային, սակայն հինգ հատը զատեցի, նրանք, որ ամենից շատ էին պատրաստ: Մեկը կերա: Չորսը տասը րոպե ուշացումով դասարան տարա` դրանք որպես ուշացման պատճառ ի ցույց դնելով: Չեմ հիշում, թե ինչ ասացի, բայց հասուն տանձերը ցույց տվեցի:

Դա ակնթարթային անհասկացողություն առաջացրեց, եւ հասկացա, որ ինձ գողի տեղ են դնում, ինչը որ թե շփոթեցուցիչ էր, թե վիրավորական, ասելու ոչինչ չունեի, քանի որ տանձերն ունեի: Նրանք ինքնին փաստ էին եւ արդարացում, ու շլմորել էի, քանի որ օրիորդ Լարքինի համար տանձերը լոկ փաստ էին: Կարծում էի, թե ավելի ողջամիտ պիտի լիներ, քանի որ երկար էր ապրել եւ ուսուցչուհի էր:

Նա խիստ գտնվեց ու շատ բաներ ասաց: Միայն հասկացա, որ զայրացած էր եւ համամիտ էր, թե հարկ էր, որ պատժվեի: Մանրամասները աղոտել են, սակայն հիշում եմ դպրոցի գրասենյակում, ինքս ինձ փոքր-ինչ գող զգալով նստելս, սպասելով մեր տնօրենին` պարոն Փոլարդին:

Տանձերն իր գրասեղանի վրա էին, անշուշտ, լոկ փաստ: Տրտմակերպ էին նրանք, եւ ես սարսեցի:

Այլեւս բան չկար, եւ ուրեմն մի տանձը կերա: Քաղցր էր, ավելի քաղցր, քան նախորդը, որ կերել էի ծառի մոտ: Միջուկը մնաց ափիս մեջ, այնտեղ մոլեգին տրորվելով: Չկարողացա միջուկի համար արվեստալի կիրառում գտնել եւ ահաբեկված սկսեցի մտածել` տանձի միջուկն ո՞ւմ է պետք, այ հիմար եւ այլն: Միջուկը պետք է նետվեր, բայց շուրջբոլորը միայն պատեր ու պատուհաններ էին:

Միջուկն էլ կերա, ափիս մեջ մի քանի կուտ մնաց: Դրանք էլ գրպանս դրի, մտորելով սեփական տանձենիներ աճեցնելու մասին:

Մի տանձը հետեւեց մյուսին, քանի որ երկյուղած էի ու խորշում էի ինքս ինձ գող զգալուց: Հակագեղագիտական փորձարկություն էր, քանի որ բերկրանք չէի զգում:

Պարոն Փոլարդը վերջապես եկավ: Նրա հայտնությունն ասես կործանման գալուստն էր, եւ երբ նա հազաց, կարծես թե ողջ աշխարհը ցնցվեց: Հազաց անթիվ անգամ, բազում անգամ խստամբեր նայեց ինձ, եւ այնուհետեւ ասաց. «Իմացա, որ տանձեր ես գողացել: Ո՞ւր են»:

Կարծեցի, թե տանձ էր ուզում, եւ այդ պատճառով շատ ամաչեցի, որովհետեւ իրեն տալու ոչինչ չունեի, բայց կարծում եմ՝ նա հակառակը հասկացավ, թե ես ամաչում էի գող լինելուս համար:

Հետո իմացա, որ պիտի պատժվեմ, քանի որ նա իմ ամոթից օգուտ էր քաղում:

Տհաճ էր նրան ասել, որ գողացել էի, քանի որ չէի գողացել: Ես տանձերը տեսել էի դեռեւս տանձ չեղած: Տեսել էի ծառի մերկ ճյուղերը: Տեսել էի տերեւներն ու բողբոջները, եւ շարունակել էի տեսնել մինչեւ նրանց պատրաստ լինելը: Հասունները ինձ էին պատկանում:

— Կերա նրանց,- ասացի:

Ափսոս, որ չկարողացա նրան ասել, որ տանձերը չէի գողացել, քանի որ ես ստեղծել էի նրանց, բայց կարողացա ասել այն, ինչ մյուսներն էին ակնկալում:

— Կերա՞ր տանձերը,- ասաց նա, եւ ինձ թվաց, որ բարկացած էր:

Այդուհանդերձ ասացի.

— Այո, պարոն:

— Քանի հատ,- ասաց նա:

— Չորս,- ասացի:

— Չորս տանձ գողացար,- ասաց նա,- հետո կե՞րար:

— Ոչ, պարոն,- ասացի,- հինգ հատ: Մեկը ծառի մոտ կերա:

Ամեն բան խճճվեց, եւ ես հասկացա, որ չեմ կարող տակից դուրս գալ: Ունակ չէի մտաբերելու ինքնուրույն որեւէ խոսք, եւ կարողացածս միայն այն էր, որ հարցերին պատասխանում էի այնպես, որ ինձ պատժելն արդարանար, եւ նա ինձ պատժեց:

Կաշվե փոկով լավ մտրակեց ինձ, ու ես սաստիկ լաց եղա: Այնքան էլ չէր ցավեցնում, որքան լացիցս կարող էր թվալ, սակայն հարկ էր՝ արտասվեի, քանի որ ինձ համար շատ տարօրինակ էր թվում, որ որեւէ մեկը նույնիսկ մտքի ծայրով չէր ըմբռնում, թե ինչու էի պոկել այդ հինգ տանձերը, եւ ինչո՞ւ այն չորսը դասարան էի տարել, մինչդեռ կարող էի դրանք ուտել եւ մի սուտ մոգոնել, թե մի օտարականի ճանապարհ եմ ցույց տվել, կամ դրա նման մի բան:

Գիտեմ, որ օրիորդ Լարքինը մահացած է, սակայն եթե ծերուկ Փոլարդը դեռեւս ողջ է, հուսով եմ, որ կկարդա սա, որովհետեւ իր համար եմ գրում, եւ հիմա ասում եմ, որ չգողացա տանձերը, ես արարեցի նրանց, եւ չորսը դասարան տարա, քանի որ գեղեցիկ էին, եւ ուզում էի, որ մյուսներն էլ տեսնեին, այնպես, ինչպես ես էի տեսնում: Ոչ մի քինախնդրություն, պարոն Փոլարդ, բայց մտածեցի, թե պարտավոր էի ձեզ պատմել այդ օրվա իրողությունը:

Թարգմանությունը՝ Վարդան Ֆելեշեթյանի

Առաջադրանքներ

1․Անծանոթ բառերը դո՛ւրս գրիր և բառարանի օգնությամբ բացատրի՛ր։

մտրակվեցի-գոտիով ծեծվել

Ձաղկվել-ծեծվել

քանզի-քանի որ

հույժ-սաստիկ, շատ

խանդավառեց -ոգևորեց

բարբարոսություն-վայրենություն

փափագելիներ-ցանկալի

փույթ չէ-կարևոր չէ

առհավետ-մշտական

ալ-կարմիր

հորջորջեցին-անվանեցին

տկարացա-հիվանդացա

  հյուլեներով-մասնիկներով

2․ Ստեղծագործության գլխավոր հերոսին․

• մեղադրի՛ր
• արդարացրո՛ւ
• բնութագրի՛ր

3․ Արդյո՞ք տղայի արարքը գողություն էր։ Պատասխանդ պատճառաբանի՛ր։

4․Այլ վերնագիր հորինի՛ր ստեղծագործության համար։

5․ Ո՞րն էր ստեղծագործության գլխավոր ասելիքը։

6․ Գրավո՛ր վերլուծիր պատմվածքը։