Ի՞նչ է տառային արտահայտությունը, բերեք տառային արտահայտությունների մի քանի օրինակ:
Եթե արտահայտությունը, բացի թվերից և գործողությունների նշաններից պարունակում է նաև տառեր, կոչվում է տառային արտահայտություն:
a+8+x, d+7+5, ex17+x:8
2. Տառային արտահայտության տեսքով գրի՛ առեք նշված գործողությունները.
ա) a թիվը բազմապատկել 4-ով և արտադրյալին գումարել 6,
ax4+6
բ) y թվից հանել 11 և տարբերությանը գումարել z թիվը,
(y-11)+z
գ) 10-ը բաժանել a թվին և քանորդին գումարել 15-ի և b թվի արտադրյալը,
10:a+15xb
դ) m թվին գումարել 5 և գումարը բազմապատկել n թվով:
(m+5)xn
3. Տառերը փոխարինե՛ք թվանշաններով այնպես, որ ստացվեն ճիշտ անհավասարություններ.
ա) 773 > 455,
բ) 723 > 693,
գ) 944 > 943,
դ) 13 < 41,
ե) 222 > 136,
զ) 1234 > 1231:
4. Կատարե՛ք հաշվումները, եթե a = 3.
ա) 3 ⋅ a + 386=395
բ) 27 ։ a + 96 ։ a=41
գ) (17 – a) ⋅ 3=42
դ) (6 ⋅ a + 3) ⋅ a = 63
5. Գտե՛ք տառային արտահայտության արժեքը, եթե
a = 7, b = 5.
ա) 3 ⋅ a + 5 ⋅ b=1=3×7+5×5=21+25=46
բ) 10 ⋅ (a + b) ։ 3=10x(7+5):3=10×12:3=40
գ) (a – b) ⋅ 4 + a ⋅ b=(7-5)x4+7×5=8+35=43
դ) 95 ։ b + 49 ։ a=95:5+49:7=19+7=26
ե) (a – 7) ⋅ 8 + (b – 5) ⋅ 4=(7-5)x8+(5-5)=16
զ) (a – 7) ⋅ (b – 5)=(7-7)x(5-5)=0
6. a տառն օգտագործելով՝ կազմե՛ք այնպիսի արտահայտություն, որի արժեքը a = 2 դեպքում հավասար լինի 25‐ի։
( 128 : а )- 39 = 25
38:a+6=25
7.Գրելով թվային արտահայտության տեսքով կատարե՛ք գործողությունները՝
ա) 51 և 42 թվերի գումարի և տարբերության արտադրյալը
(51+42) x (51-42)=93×9=837
բ) 18 և 3 թվերի արտադրյալի և 14 թվի տարբերությունը
18×3-14=40
գ) երկու ամբողջ երեք ութերորդի և հինգ ամբողջ երեք յոթերորդի արտադրյալը:
2. 3/8 x 5. 3/7=10. 9/56
8. Լրացուցիչ:
Կարի արհեստանոցում կարել են 16 միանման վերարկու և մի քանի միանման կոստյում՝ օգտագործելով ընդամենը 100մ 40սմ գործվածք։ Մեկ վերարկուի համար օգտագործվել է 3 մ 35 սմ գործվածք, իսկ մեկ կոստյումի համար՝ 25 սմ-ով ավելի։ Քանի՞ կոստյում է կարվել։
100մ 40սմ=10 040 սմ
3 մ 35 սմ=335 սմ
Հասկանանք, թե 16 վերարկուի համար որքան գործվածք է օգտագործվել։
16×335=5360
Հասկանանք, թե ընդհանուր կոստյումների համար որքան գործվածք է օգտագործվել։
10040-5360=4680
1 կոստյումի համար օգտագործված գործվածքը՝
335+25=360
Քանի կոստյում է կարվել՝
4680:360=13 կոստյում
Ռոբերտ Մխիթարյան 