Հայոց լեզու
Տեսական մաս․ պատասխաններ հարցերին
1․ Սեռականի և տրականի տարբերությունը․
Ձևով նույնն են, տարբերվում են կիրառությամբ ու իմաստով։ Սեռականը ցույց է տալիս պատկանելություն, վերաբերություն, հատկանիշ (պատասխանում է ում՞, ինչի՞ հարցերին) և նախադասության մեջ դառնում է հատկացուցիչ։ Տրականը ցույց է տալիս գործողության ուղղվածություն, հանգում (պատասխանում է ում՞, ինչի՞ն հարցերին), կարող է ստանալ որոշիչ հոդ (ն, ը) և նախադասության մեջ դառնում է լրացում (հանգման, ուղղության, վերաբերության և այլն)։
2․ Իրանիշ հայցականի և ուղղականի տարբերությունը․
Ձևով նույնն են (երկուսն էլ պատասխանում են ի՞նչ, ինչե՞ր հարցերին)։ Տարբերվում են նախադասության մեջ ունեցած պաշտոնով․ ուղղականը դառնում է ենթակա կամ ստորոգելիի մաս, իսկ իրանիշ հայցականը՝ ուղիղ խնդիր կամ տեղի, ժամանակի պարագա (գործողությունը կատարվում է նրա վրա կամ նրա նկատմամբ)։
3․ Անձնանիշ հայցականի և տրականի տարբերությունը․
Անձնանիշ հայցականը ձևով նույնանում է տրական հոլովի հետ (պատասխանում է ո՞ւմ հարցին)։ Տարբերվում են նախադասության մեջ իրենց պաշտոնով․ անձնանիշ հայցականը դառնում է ուղիղ խնդիր (գործողությունն անմիջականորեն ուղղված է նրան), իսկ տրականը՝ հանգման խնդիր կամ վերաբերության խնդիր (ցույց է տալիս այն անձը, ում հանգում է գործողությունը)։
ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔ
Ճիշտ բառերի տեղադրումով նախադասությունները
- Հեծյալները երթևեկ էին անում պարսպադռնից
- Միշա Գլինկան հազիվ 13 տարեկան էր, բայց արդեն հրաշալի նվագում էր դաշնամուր:
- Միշան իջեցրեց ջութակը և վճռականորեն պատասխանեց. «Հայրի՛կ, չէ՞ որ երաժշտությունը իմ հոգին է»:
- Եղել էին երջանիկ ժամանակներ, երբ հաղթական փառքով վերադառնում էին պատերազմից, և ամբոխը ողջունում էր նրանց։
- Անհնարին խռովության մեջ կանգնած էր նա հայրենական տան մուտքի առաջ:
- Գիշերային այդ տագնապալից պահին երկու ձիավորներ անցնում էին Մուշի դաշտով:
- Այս ու այն կողմ շուռումուռ գալուց հետո իշխանը չկարողացավ քնել և դուրս եկավ վրանից։
- Նա ցատկոտեց տեղում և չընկնելու համար բռնեց սյունից:
- Մռայլ խորհրդածության մեջ խորասուզված, գլուխը կրծքին թեքած՝ կանգնած էր Սմբատը։
- Նրա և անդամալույծի միջև սկսվեց մի անօրինակ պայքար:
- Եվ ահա մի անգամ շառաչյուն հողմին չդիմացավ դարավոր հսկա կաղնին:
- Չնայած պարկեշտ, բայց թեթևամիտ կին էր տիկին Բախտամյանը:
- Հագարացիների վրաններն սկսեցին բոցավառվել, և նրանք հանկարծակիի եկած փախան խուճապահար:
- Նա նայում էր հոնքերի տակից և հայացքը գամում այնպես անդիմադրելի, որ մարդ ստիպված էր լինում տեղի տալ:
- Հենց որ ստացան այդ լուրը, ամրոցի բնակիչներն իսկույն խռնվեցին պատանու շուրջը՝ հաղթության մանրամասները նրանից լսելու:
- Մարզպետունին ժպտաց և այդ ժպիտի տակ փորձեց թաքցնել այն կասկածը, որով վերաբերվում էր իր սպարապետին:
- Այսօրվանից նա դառնում է մեր ստեղծագործական միության լիիրավ անդամ:
- Սեփական գիտելիքի պակասի զգացումը կախված է ունեցած գիտելիքի ծավալից ու խորացումից:
- Հիվանդանոցներն այսօր չեն կարողանում սոցիալապես խոցելի խավերին ապահովել անվճար բուժօգնությամբ:
- Ծառայության սկզբում նորակոչիկները ծանոթանում են կանոնագրքի պահանջներին։
- Հոգաբարձուների խորհուրդը հուշարձանի պեղման նախագծի և հողային աշխատանքների իրականացման համար նախատեսել է անհրաժեշտ գումար:
- Քաղաքի տեսարժան վայրերը դիտելուց հետո ճանապարհ ընկանք դեպի Վենետիկ:
Գոյականների հոլովն ու հոլովումը
(Քանի որ տեքստում մուգ նշված չէին, առանձնացված են նախադասությունների հիմնական գոյականները)
- Պարսպադռնից — Բացառական հոլով, ան ներքին հոլովում (պարսպադուռ $\rightarrow$ պարսպադրան)
- Դաշնամուր — Հայցական (իրանիշ) հոլով, ի արտաքին հոլովում (դաշնամուրի)
- Ջութակը — Հայցական հոլով, ի արտաքին հոլովում (ջութակի)
- Փառքով — Գործիական հոլով, ի արտաքին հոլովում (փառքի)
- Պատերազմից — Բացառական հոլով, ի արտաքին հոլովում (պատերազմի)
- Խռովության — Սեռական հոլով, ան ներքին հոլովում (խռովություն $\rightarrow$ խռովության)
- Մուտքի — Սեռական հոլով, ի արտաքին հոլովում
- Դաշտով — Գործիական հոլով, ի արտաքին հոլովում (դաշտի)
- Իշխանը — Ուղղական հոլով, ի արտաքին հոլովում (իշխանի)
- Վրանից — Բացառական հոլով, ի արտաքին հոլովում (վրանի)
- Սյունից — Բացառական հոլով, ան ներքին հոլովում (սյուն $\rightarrow$ սյան)
- Խորհրդածության — Տրական / Սեռական հոլով, ան ներքին հոլովում (խորհրդածություն $\rightarrow$ խորհրդածության)
- Սմբատը — Ուղղական հոլով, ի արտաքին հոլովում (Սմբատի)
- Հողմին — Տրական հոլով, ի արտաքին հոլովում (հողմի)
- Կաղնին — Ուղղական հոլով, ու արտաքին հոլովում (կաղնու)
- Բնակիչներն — Ուղղական հոլով, ի արտաքին հոլովում (բնակչի)
- Մարզպետունին — Ուղղական հոլով, ու արտաքին հոլովում (Մարզպետունու)
- Սպարապետին — Տրական հոլով, ի արտաքին հոլովում (սպարապետի)
- Անդամ — Ուղղական հոլով, ի արտաքին հոլովում (անդամի)
- Գիտելիքի — Սեռական հոլով, ի արտաքին հոլովում
- Զգացումը — Ուղղական հոլով, ման ներքին / ի արտաքին հոլովում (զգացման / զգացումի)
- Կանոնագրքի — Սեռական հոլով, ի արտաքին հոլովում
- Պահանջներին — Տրական հոլով, ի արտաքին հոլովում (պահանջի)
- Հոգաբարձուների — Սեռական հոլով, ու արտաքին / ի արտաքին հոլովում (հոգաբարձուի)
- Վայրերը — Հայցական հոլով, ի արտաքին հոլովում (վայրի)