1. «Շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության փորձաքննության մասին» ՀՀ օրենք
Խախտումներ․
- Մարդու առողջության վրա ազդեցությունը չի գնահատվել։
- Առողջապահության նախարարությունից կարծիք չի պահանջվել, ինչը պարտադիր է։
- Հանրային լսումներ չեն անցկացվել ազդակիր համայնքներում (Ջերմուկ, Սևանի ավազանի գյուղեր)։
- Ազդակիր համայնքները չեն ճանաչվել ճիշտ, ինչը օրենքի պահանջ է։
2. ՀՀ «Ջրային օրենսգիրք»
Խախտումներ․
- Հանքային ջրերի սանիտարական պաշտպանական գոտիներում արգելված է հանքարդյունաբերությունը։
- Ամուլսարը գտնվում է 2-րդ սանիտարական գոտում, որտեղ տնտեսական գործունեությունը ամբողջությամբ արգելված է։
3. ՀՀ «Մթնոլորտային օդի պահպանության մասին» օրենք
Գլուխ 9, հոդված 31
Խախտում․
- Բնակավայրերի մոտ արգելված է հանքարդյունահանում, իսկ Ամուլսարը գտնվում է 3–5 կմ հեռավորության վրա համայնքներից։
- Պայթեցումների ու փոշու նստվածքը աղտոտում է սննդամթերք արտադրող տարածքները։
4. «Սևանա լճի մասին» ՀՀ օրենք
Հոդված 3, 8, 10
Խախտումներ․
- Արգելվում է ցանկացած գործունեություն, որը կարող է վնասել Սևանի էկոհամակարգին։
- Թունավոր ջրերի հոսքը Արփա–Սևան թունելով կփոխի Սևանի ջրի որակը, ինչը օրենքով արգելված է։
- Նախագիծն առաջին անգամ ստացել է բացասական եզրակացություն, սակայն հետո տվյալները խեղաթյուրվել են։
5. ՀՀ «Ընդերքի մասին» օրենսգիրք
Հոդված 26
Խախտումներ․
- Արգելվում է հանքարդյունահանում այն տարածքներում, որտեղ կան
- Կարմիր գրքի տեսակներ,
- կենդանիների միգրացիոն միջանցքներ,
- պատմամշակութային հուշարձաններ։
Ամուլսարում այս երեք պայմաններն էլ առկա են։
6. «Կենդանական աշխարհի մասին» ՀՀ օրենք
Խախտում․
- Կարմիր գրքի կենդանիների բնակավայրերում արգելվում է տնտեսական գործունեություն, սակայն նախատեսվում է հանք շահագործել։
7. «Բուսական աշխարհի մասին» ՀՀ օրենք
Խախտում․
- Կարմիր գրքի բույսերի տարածքներում արգելվում է հանքավայր բացել։
- 1 բուսատեսակ ընդգրկված է Կարմիր գրքում։
8. Ազգային անվտանգության մասին օրենք (բովանդակային խախտում)
Խախտում․
- Հանքը գտնվում է ռազմավարական գոտիում՝ Սյունիք–Վայոց Ձոր–Արցախ միացման միջանցքում։
- Օրենքի պահանջն է չվտանգել պետության ռազմավարական ռեսուրսները, բայց հանքը վտանգում է ջրային պաշարները և տարածաշրջանի կայունությունը։
Ընդհանուր եզրակացություն
Ըստ երկու տեքստերի՝ Ամուլսարի շահագործման թույլտվությունը տրվել է շրջանցելով կամ խախտելով առնվազն 8 օրենք, որոնցից մի քանիսը բազմակի կետերով։
Աղբյուրները՝
https://armecofront.net/lrahos/inchu-chi-kareli-shahagorcel-amulsary/
Ռոբերտ Մխիթարյան 